W dniu 8 czerwca odbyło się sympozjum pt.: Młodzi o problemach szkolnictwa wyższego w Polsce – „Uczelnie 2.0” zorganizowanego przez Wyższą Szkołę Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie. Na zaproszenie Samodzielnego Zakładu Badań nad Szkolnictwem Wyższym WSIiZ gościem panelu młodzi politycy o problemach szkolnictwa wyższego w Polsce wziął udział Marcin Nowotka wiceprzewodniczący Rady Krajowej Federacji Młodych Socjaldemokratów. Słowo wstępne wygłosił  rektor WSIiZ prof. nadzw. dr hab. inż Tadeusz Pomianek ceniony znawca szkolnictwa  w Polsce. Program sympozjum składał się z czterech paneli w którym młodzi naukowcy, studenci, przedsiębiorcy i politycy dyskutowali o problemach, nadziejach i reformie szkolnictwa wyższego w Polsce. Najbardziej ożywioną dyskusję prowadzili politycy. W składzie panelu młodych polityków zasiedli reprezentanci trzech młodzieżowych ugrupowań: SLD, PO i PiS.

Marcin Nowotka przedstawił propozycję zmian w ustawie o szkolnictwie wyższym  proponowanych przez lewicę (SLD i FMS).  Stanowczo sprzeciwił się propozycji PO odpłatności za studia. Powtórzył za przewodniczącym SLD Grzegorzem Napieralskim, że uczelnie wyższe to nie przedsiębiorstwo nastawione na zyski finansowe. Nowotka zaproponował także wiele innych zmian związanych z funkcjonowaniem polskich uczelni i całego systemu szkolnictwa wyższego. Wyraził obawę o poziom nauczania ze względu np. na wieloetatowość kadry akademickiej a także na bark odpowiednich decyzji przy opracowywaniu programu nauki. Ważne jest także aby licealiści odbywali rozmowy ze specjalistami od odpowiedniego doboru rodzaju studiów. Dzięki takiemu usprawnieniu kariera młodych ludzi może być o wiele efektywniejsza a nietrafiony wybór kierunku zminimalizować do zera.

 
Wiceprzewodniczący poruszył także kwestie nacisku na zwiększenie nauki języków obcych. Powiedział także, że należy wprowadzić rygorystycznie przestrzegany wymóg polegający na tym, iż warunkiem otrzymania tytułu magistra jest potwierdzona egzaminem, najlepiej zewnętrznym, znajomość angielskiego lub innego języka obcego na poziomie co najmniej podstawowym. Dodał także, że obecnie jest zbyt mała autonomia uczelni i związany z tym brak elastyczności i zdolności reagowania na zmieniającą się rzeczywistość co jest od lat jednym z głównych hamulców ich rozwoju.

Konieczne jest stworzenie spójnego i daleko idącego projektu dotowania z pieniędzy publicznych również uczelni niepublicznych.

Jak pokazuje praktyka obecny system kształcenia jest wysoce nieefektywny. Kierunki studiów są zbyt ściśle sprofilowane i przez to mało elastyczne. Dobrym pomysłem byłoby wprowadzenie rozwiązania polegającego na tym, iż w pierwszym etapie kształcenia student przyjmowany byłby najpierw nie na kierunek studiów, ale na wydział lub grupę wydziałów.

Powyższe rozwiązanie pozwoliłoby na wykształcenie studentów bardziej wszechstronnych przez to lepiej przystosowanych do wymagań dynamicznego przecież rynku pracy w zglobalizowanym świecie.

 

Nowotka stwierdził także, że należy zwiększyć kwotę dotacji przeznaczonej na pomoc materialną dla studentów i doktorantów. Również kryteria według których przyzwane są dotacje powinny ulec złagodzeniu. Należy też wprowadzić w życie i to jak najszybciej postulat wielu środowisk studenckich polegający na stworzeniu Państwowego Funduszu Poręczeń kredytów i pożyczek studenckich.

Ścisła współpraca dająca ogromne wzajemne korzyści  między ośrodkami akademickimi a gospodarką jest standardem według Marcina Nowotki w krajach zachodnich. Należy dążyć do tego by polskie przedsiębiorstwa wykorzystywały jak najwięcej patentów będących wynikiem badań polskich naukowców na polskich uczelniach – stwierdził .

 

Przewodniczący FMS nie krył, że znaczne zwiększenie ilości środków przeznaczanych na szeroko pojęte badania naukowe jest niezbędne w konkurowaniu z poziomem nauki na całym świecie. Jednak równie istotna jest zmiana samego sposobu wydawania pieniędzy. Granty powinny być przyznawane dla poszczególnych osób i zespołów badawczych a nie tak jak to chce rząd dla wydziałów uczelni.

Jest to spowodowane tym, iż inercja administracyjna zepsuła już niejedno przedsięwzięcie.
 
Jak wynika z wszelkich analiz polskie uczelnie znajdują się niestety na marginesie życia intelektualnego Europy. Jednym ze sposobów poprawy sytuacji jest zwiększenie udziału wykładowców oraz studentów zagranicznych w polskich uczelniach. Należy wprowadzić znacznie efektywniejsze i przejrzystsze niż dotychczas procedury konkursowe na stanowiska we wszystkich państwowych uczelniach. Zmienić i uprościć należy zasady uzyskiwania stopnia doktora. Również skróceniu i uproszczeniu powinna ulec procedura habilitacyjna dodał na zakończenie wystąpienia wiceprzewodniczący FMS.

 

Udział w sympozjum wzięli m.in: dr Piotr Ciżkowski z Ernest&Young, mgr Tomasz Lewiński Koło Naukowe Badań nad Szkolnictwem Wyższym Uniwersytetu Warszawskiego, mgr Jan Stanikło z Instytutu Sobieskiego, Bartłomiej Banaszak Przewodniczący Parlamentu Studentów Rzeczypospolitej Polskiej, Piotr Sarnecki ekspert PKPP Lewiatan, Katarzyna Podraza z Podkarpackiej Akademii Przedsiębiorczości.